TL;DR

Een scherpe actiefoto tijdens een sportwedstrijd begint bij een snelle sluitertijd. Hoe snel is afhankelijk van het soort sport dat je vastlegt, maar start eens met 1/1000 seconde. Zet je camera op continue autofocus en gebruik de burst-modus. Zo kun je bewegende onderwerpen op het juiste moment vastleggen. Pas eventueel je ISO en diafragma aan om voldoende licht binnen te krijgen als er weinig licht is. Probeer na te denken over de relatieve snelheid van je onderwerp en let ook op een rustige achtergrond. Wil je een dynamisch effect in je foto’s, dan kun je de techniek “panning” gebruiken.

Let op je sluitertijd

De sluitertijd is de belangrijkste factor bij sportfotografie. Hoe sneller de actie, hoe korter de sluitertijd moet zijn om alles scherp vast te leggen. Bij een te trage sluitertijd is het onderwerp dat je probeert vast te leggen, simpelweg te snel en beweegt terwijl de sluiter open staat. Het resultaat: een bewogen onderwerp en dus niet scherp.

Een aantal voorbeeld sluitertijden:

• Bij autosport: 1/1000 seconde of nog sneller afhankelijk van de situatie
• Bij voetbal, hockey of atletiek: kies minstens 1/1000 seconde
• Bij langzamere sporten (bijv. wandelen of dansen): 1/500 kan voldoende zijn

Tip: Bij sportfotografie stel je de camera in op de sluitertijdvoorkeuzestand (Tv of S), zodat jij controle hebt over de sluitertijd en de camera zich aanpast qua belichting.

Gebruik continue autofocus (AI Servo of AF-C)

Bij bewegende onderwerpen moet je camera voortdurend blijven scherpstellen, zolang je de ontspanknop half ingedrukt houdt. Dat gaat niet met de standaard autofocus die één keer scherpstelt en het dan loslaat. Continue autofocus zorgt ervoor dat de focus meebeweegt met je onderwerp.

Een paar dingen om te onthouden:

• Bij Canon heet deze modus AI Servo, bij Nikon en Sony AF-C
• Gebruik het middelste scherpstelpunt voor snelheid en nauwkeurigheid (bij duurdere camera’s zijn vaak alle scherpstelpunten even goed)
• Houd de ontspanknop half ingedrukt zodat je camera continue blijft scherpstellen

Gebruik de burst-modus

Een sportmoment duurt vaak maar een fractie van een seconde. Zonde als je dat moment net mist. In plaats van gokken op het perfecte moment, laat je je camera dan ook meerdere foto’s per seconde maken. Met burst-modus vergroot je jouw kans aanzienlijk op het maken van een topfoto.

• Zet je camera op continu-opname (burst-modus)
• Houd de ontspanknop ingedrukt tijdens de actie zodat er meerdere foto’s gemaakt worden
• Selecteer achteraf de beste uit de reeks

Let op je licht en ISO

Omdat je met een snelle sluitertijd gaat werken, komt er minder licht op je sensor. Je moet dus slim omgaan met de instellingen die dat compenseren. Gelukkig zijn moderne camera’s goed in hoge ISO-waarden zonder veel ruis in het eindresultaat. Zeker als de omgeving redelijk goed verlicht is.

Een paar tips:

• Open je diafragma (klein f-getal zoals f/2.8) voor meer licht
• Verhoog de ISO (800, 1600 of nog hoger bij weinig licht)
• Gebruik een lichtsterke lens (bijvoorbeeld f/2.8). Gebruik mijn lenzen vergelijker om een lichtsterke lens te vinden.

Denk na over je positie en achtergrond

De plek waar je staat tijdens een voetbal- of hockeywedstrijd bepaalt niet alleen je compositie, maar ook hoe gemakkelijk je de actie kunt volgen. Hoe verder je van het onderwerp af staat, hoe trager de beweging lijkt (relatief gezien), wat het makkelijker maakt om scherpe foto’s te maken.

Sta je precies langs de zijlijn terwijl een speler recht op je af rent, dan verandert de afstand tussen jou en het onderwerp razendsnel. Dat kan lastiger zijn voor een camera om scherp te stellen, al zijn de hedendaagse camera’s ook hier prima op voorbereidt.

Denk daarnaast ook goed na over je achtergrond. Een drukke achtergrond, bijvoorbeeld vol reclameborden of publiek, kan afleiden. Zoek een positie waar je een egale achtergrond kunt gebruiken (zoals gras, lucht of een muur). Zo kun je het onderwerp, bijvoorbeeld een speler, beter uit de foto laten springen.

• Kies een positie waar je goed zicht hebt op wat er gebeurd, zoals de zijlijn of het doelgebied
• Let op de richting waarin de spelers bewegen ten opzichte van jouw positie
• Houd rekening met de achtergrond en voorkom visuele ruis door een egale achtergrond te gebruiken

Oefen met panning

Wil je iets creatievers proberen dan alleen bevroren actie? Dan is panning een leuke techniek om mee te oefenen. Bij deze techniek beweeg je de camera mee met het onderwerp terwijl je een relatief langzame sluitertijd gebruikt.

Het resultaat: een scherp onderwerp tegen een dynamisch bewogen achtergrond. Dit geeft een gevoel van snelheid aan je onderwerp.

• Panning is ingewikkeld, dus verwacht veel mislukte pogingen
• Probeer een sluitertijd van 1/125 of 1/80, afhankelijk van de snelheid van je onderwerp
• Druk niet gekijk af, maar volg het onderwerp eerst met je camera